Boek van de maand
Wandelboek van de maand september 2010
Spaanse noordkustroute naar Santiago
De hoofdroute van Sint-Jean-Pied-de-Port in de Franse Pyreneeën naar Santiago de Compostela in het Spaanse Galicië is vaak druk en overvol, zeker als het gaat om de betere overnachtingsplekken. Sinds kort is er een Nederlandstalige routegids voor een rustiger, koeler en landschappelijk gevarieerder alternatief voor de klassieke Camino Frances: de Camino del Norte. Deze voert boven langs Spanje’s groene noordkust, vanaf de grensplaats Irun via San Sebastian, Bilbao en Santander. Nu eens langs eenzame stranden en stadse promenades, dan weer over de glooiende en dicht beboste hellingen van het Cantabrisch gebergte, door stille dorpjes en langs pre-romaanse kapelletjes. Vlak voor Oviedo splitst de route zich: in de Camino de la Costa die langs de kust blijft lopen en pas na Ribadeo afbuigt richting Santiago. En in de Camino Primitivo die door berg en dal van Asturië en Lugo recht op Santiago afkoerst – in feite de kortere route: 798 kilometer in 30 etappes in plaats van 819 kilometer in 32 etappes. Voordeel van de Camino de la Costa is echter dat die ook in de herfst en de winter gelopen kan worden – het ‘primitieve pad’ is meer iets voor de lente of de zomer.
Sinds het Jacobusjaar 2004 zijn de bewegwijzering van deze route (gele pijlen, stenen paaltjes) en de voorzieningen sterk verbeterd. Zo is er nu aan het eind van elke etappe wel een herberg te vinden. En de toeristische sector heeft doorgekregen dat alle pelgrims moeten eten, drinken en slapen en in toenemende mate meer kwaliteit van een pelgrimsherberg verwachten dan een hok zonder stromend water met een matras op de grond… En dan de gids: het is even schrikken die vrij zware ringband (6 ons!) en vooral die middeleeuws aandoende vogelvluchtkaartjes met zijn geschetste hellingen en dalen – niet ongebruikelijk in Spanje overigens. Maar bij nader inzien voldoen die laatsten prima: alle kruisingen zijn aangegeven, evenals de nodige weg- en padinformatie. En ze passen wonderwel in een pelgrimsgids. Voeg daarbij de exacte kilomers per deeltraject, de korte maar krachtige informatie over dorpjes, steden en landschappen, eet-, drink- en slaaptips … en je hebt een complete trekkinggids in handen.
• Paco Nadal, Te voet naar Santiago de Compostela. De Kustroute (uitg. Elmar) 6/2010, ringband, formaat 15x23 cm, 301 pag. in kleur, ill, schetskrt, € 27,95. Vertaling uit het Spaans: El Camino del Norte, uitg. Santillana Ediciones, www.uitgeverijelmar.nl• Dezelfde uitgever publiceerde in 2009 een zelfde ringband voor de hoofdroute ofwel Camino Frances: ‘Te voet naar Santiago’ – met een herziene herdruk in januari 2010
• Voor meer info over pelgrimsroutes naar Santiago en het boekje ‘Praktisch Pelgrimeren’ v.h. Nederlands Genootschap van Sint Jacob: www.santiago.n.l
Vladimir Mars
Wandelboek van de maand juni 2010
Vogelkijktips met wandelroutes
’Een uiterwaard in het vroege voorjaar. Nijver pikkend in de slikkige grond zoeken ruim honderd grutto’s, tureluurs en ruiters voedsel na hun lange tocht uit het zuiden. Twaalf watersnippen vallen in, gevolgd door twee ruziënde wulpen. Even verderop trekken lepelaars een lijn door de lucht. Het lijkt zo’n droomtafereel, zoiets dat alleen topvogelaars mee kunnen maken’, aldus natuurjournaliste Monica Wesseling in haar nieuwe wandelgids Vogels op de kaart. ‘Maar heus, het is bereikbaar voor iedereen. Als u weet waar wanneer welke vogels verblijven, kunt u er op het juiste moment zijn. Dan bent u er als de goudplevieren arriveren, de purperreiger broedt of de boomvalken overtrekken.’
Haar vogelkijktips, eerder gepubliceerd in het blad Vogels van Vogelbescherming Nederland, kunnen de wandelaar op weg helpen. In de gids staan er 51, verdeeld over de vier seizoenen en voorzien van duidelijke routekaartjes, OV- en aanrijdinformatie. Als er een gemarkeerde wandeling gevolgd kan worden, geeft zij het aantal wandelkilometers. Maar niet altijd: soms betreft het dan heen-en-weertjes vanuit een station, halte of parkeerplaats naar een vogelspotplek. Die zijn vooral interessant voor de echte vogelliefhebbers met hun superkijkers en telescopen – en niet zozeer voor de echte rondwandelaars. In alle opzichten een inspirerende vogelkijk-en-wandelgids, want Wesseling kan als geen ander haar enthousiasme voor de natuur verwoorden.
• Monica Wesseling, Vogels op de kaart. Wandelen door vogelgebieden in Nederland (Tirion Natuur), 3/2010, 112 pag. in kleur, brede pb, formaat 14.5 x 21.5 cm, ill, 51 schetskrtn, € 16.95, www.tirion.nl.
Vladimir Mars
Wandelboek van de maand mei 2010
Pelgrimstocht naar de Steentijd: hunebeddentocht door Drenthe
‘Goed, het plan: als pelgrim wilde ik een voetreis maken langs de hunebedden van Nederland. Zoals Bertus Aafjes naar Rome was gelopen, zo wilde ik een voettocht door Drenthe gaan maken. Ik wilde zien waar de dag me zou brengen en me in onvoorspelbare situaties begeven. Ik zag mezelf al slapen op de hei of onder een hunebed. Ik wilde me laten drijven op de dagen en ik zou wel zien wat er gebeurde.’ Aldus de jonge tekenaar en natuurfotograaf Maarten Westmaas, die op een mooie zomerdag de deur in Groningen achter zich dicht trekt en richting zuiden wandelt, de Hunzerug op. Onderweg gebeurt er van alles, voorspelbare en onvoorspelbare dingen: zijn rugzak blijkt veel te zwaar en te knellen, hitte, dorst en blaren teisteren hem. Dat het ook kan pijpestelen kan regenen op zo’n voettocht, wordt hem pas duidelijk op het Drouwenerveld als een donderend onweer hem en zijn provisorische afdakje bijna wegspoelt.
Reizen te voet blijkt inderdaad een kunst te zijn, zoals de door hem zo bewonderde Aafjes en Belcampo beweerden. En een kunst die aangeleerd moet worden. Maar heb je het eenmaal door, dan krijg je er heel wat voor terug. Onverwachte, hartverwarmende, bijna scheppende ontmoetingen. Zo ook bij Maarten. Hij ontmoet oude boertjes die alles van ‘hun’ hunebedden weten, dorpsbewoners die hun reserves afleggen als ze zijn schetsen en schrijfsels zien en hem onderdompelen in hun gastvrijheid. Maar het mooiste van alles is dat hij - alleen bij een hunebed op de hei of in het bos, in de schemering of de ochtendmist - de magie van die plek en zijn verleden herkent en beleeft. Het gevoel dat de mensen van toen, uit de zogenaamde Trechterbekercultuur zo’n 3000 jaar voor Christus, vlakbij zijn, aanraakbaar bijna. Hij weet dat beeldend te verwoorden en te schetsen in zijn dagboek en in beschrijvingen van de 54 hunebedden en hun landschappen. Ondersteund door grote en kleine foto’s, afbeeldingen van eigen schetsen en schilderijtjes, onderweg opgedoken ansichten en gevonden voorwerpen, citaten van hunebedlopers uit vroegere eeuwen ed. Alles bij elkaar een inspirerende pelgrimstocht naar de Nieuwe Steentijd.
• Maarten Westmaas, Hunebedden (In Boekvorm. Uitgevers) 6/2009, gebonden, groot vierkant formaat: 24.5 x 24.5 cm, 120 pag. in kleur, ill, overzichtskrt, € 19.50, www.maartenwestmaas.nl, www.inboekvorm.nl
Vladimir MarsWandelboek van de maand maart 2010
Rondje Veluwe
Je hebt durfkapitalisten en je hebt durfuitgevers: Lourens Vellinga van Uitgeverij Gegarandeerd Onregelmatig hoort bij de laatste categorie. Altijd in voor nieuwe ideeën en oorspronkelijke concepten, off the beaten track. Zoals die van cartograaf Menno Faber en fotograaf Ad Snelderwaard voor een lange, meerdaagse rondtocht om de Veluwe in twee parten en gidsen. Maar zoveel langeafstandswandelaars heb je nou ook niet als potentiële afnemers in ons land. En er bestaat al een Veluwe Zwerfpad van het NIVON, maar die is uitverkocht.
Uitgever en auteurs hebben hun gids met kwart-, half- en heeldaagse routes gevarieerd gemaakt. En dat is prima gelukt mijn inziens: de routebeschrijving bij de topografische kaartjes 1:50.000 is onder het kopje Wandellogboek in hapklare brokjes opgedeeld, overzichtelijk van afstanden voorzien en op de kaart genummerd. Visueel steekt de gids sterk in elkaar: elk op de kaart ingetekend ‘kijkpunt’ wordt apart als kadertje in een kleurenfoto opgevoerd. Verder heeft de gids alles wat een topografische gids van een LAW moet bevatten, inclusief een lijst met eet-, drink- en overnachtingsplekken. Minpuntjes: de schaal van 1:50.000 is wat aan de grove kant met al die paden en landweggetjes hier; verder hadden er naar mijn smaak wel wat historische plaatjes en kaartjes in gekund ter verdieping. Deel 1 loopt met de klok mee van Hattem naar Wageningen in tien etappes van gemiddeld 14 kilometer. Deel 2, Wageningen – Hattem, komt eind 2010. Alles bij elkaar een gewaagd experiment van de uitgever dat het verdient met succes bekroond te worden.
• Menno Faber & Ad Snelderwaard, De langste boswandeling van Nederland. Rondom de Veluwe, deel 1 Hattem-Wageningen, 142 kilometer (Uitgeverij Gegarandeerd Onregelmatig) 2/2010, pb, 66 pag. in kleur, € 14.95, www.gegarandeerdonregelmatig.nl, www.delangsteboswandelingvannederland.nl (zeker de langste url in wandelland tot nog toe).
Vladimir Mars
Meer artikelen...
Pagina 1 van 3
